Annelies Kuyper is senior consultant van de Rutgers Nisso Groep. De Rutgers Nisso Groep is hét kenniscentrum voor seksualiteit en richt zich onder meer op voorlichting. Annelies Kuyper houdt zich binnen de organisatie bezig met de doelgroep senioren. Zij werkte ook mee aan het boek Sex on the rocks. Vitaal.nl zocht Annelies Kuyper op.

Welke onderwerpen spelen er als het gaat om seks en 49-plus?

Annelies Kuyper: “Er is één onderwerp dat er uitspringt: erectieproblemen. Zowel mannen als vrouwen stellen daar vragen over. Ik verzorg een rubriek over seks en ouder worden, en merk elke keer weer dat er vreselijk veel reacties komen op het onderwerp erectiestoornissen. De vrouwelijke tegenhanger is pijn bij het vrijen, en ook dat is een belangrijk onderwerp onder 49-plussers.

Waar ook veel 49-plussers mee worstelen is de seksuele sleur binnen een relatie. Als je daar iets aan wilt doen,zul je het onderwerp eerst ter sprake moeten brengen. Daarna kun je er iets mee. Maar praten over seks is moeilijk, dat is een feit.

Ongemakken die met leeftijd te maken hebben is ook een belangrijk onderwerp. Soms leidt dat er toe dat een man of vrouw zegt: ‘het hoeft voor mij niet meer’. Dan gaat het waarschijnlijk om een seksuele relatie die nooit heel prettig is geweest. Als je altijd een gezonde en goede seksuele relatie hebt gehad, kan die wel een stootje hebben. Als er dan iets gebeurt en er komen ‘ongemakken’, dan vangen de beide partners dat wel op. Soms moeten ze dan wel hun seksuele routine herzien om fysieke of emotionele redenen. Soms betekent dat intimiteit of andere vormen van seks belangrijker worden dan neuken.”

Soms hoor je dat een van de partners geen zin meer heeft, maar de ander wel. Hoe doorbreek je zo’n patstelling?

“Tja, wat doe je als jij op vakantie wil naar Italië en je vrouw naar Noorwegen? Je hebt het erover en zoekt naar een oplossing. Maar goed, als de een wel nog seks wil en de ander niet, dan geeft dat sowieso een ongemakkelijke situatie. De verwijten vliegen dan over en weer en een normaal gesprek wordt lastig. Ook kan er een soort algehele mediastilte ontstaan; men heeft het er niet over, maar het ongemak is bijna voelbaar. Toch is de kunst om het bespreekbaar te maken. Waarom hoeft het voor jou niet meer? Zijn er wellicht andere vormen van intimiteit die je wel aanspreken? Uiteindelijk begint alles toch met erover praten.”

Het boek Sex on the rocks is geschreven voor de zogenaamde babyboomgeneratie, die de seksuele revolutie heeft meegemaakt. Kun je zeggen dat die generatie minder preuts is en gemakkelijker over seks praat?

“Ja en nee. Er wordt meer over seks gepraat en het is geaccepteerd dat ook mensen boven de vijftig seks hebben. Maar toch: hoeveel winst hebben we nu eigenlijk behaald? Want echt ‘in de diepte’ over seks praten, over wat je lekker vindt en wat je wel of juist niet wil, dat is toch een zeldzaamheid.

Het boek Sex on the rocks voorziet daarom zeker in een behoefte. Er is een groep die gewoon seksueel actief is en die dit leuk vindt om te lezen. En verder zijn veel mensen zoekende; zij weten vaak niet waar ze hun informatie vandaan moeten halen. Bij het lezen van de interviews in het boek zullen ze denken ‘zo kan het dus ook’. Vooral als het gaat om de communicatie met de partner, daar valt een hoop winst te behalen. Het boek is geslaagd als mensen tijdens het lezen het gevoel hebben dat ze een bepaald onderwerp nu makkelijker bespreekbaar kunnen maken.”

Een probleem met seks en ouder worden is vaak de omgang met het veranderende lichaam. Hoe ga je daarmee om?

“Je moet 49-plussers ook gewoon de waarheid over seks vertellen. Sommige dingen moeten ook echt uitgesproken worden. Neem nou het voorbeeld van een man die een hartinfarct heeft gehad. Toen hij hersteld was durfde hij geen seks te hebben. Hij was bang dat het dan fataal zou worden. Het zou al enorm schelen als zijn cardioloog hem had gezegd dat hij gerust weer aan seks kon doen. Natuurlijk, het blijft eng en je hart gaat sneller kloppen als je een orgasme hebt, maar als je weer trappen kunt lopen kun je over het algemeen ook weer vrijen. En laten we wel wezen: tussen geen seks en heel hard tekeer gaan ligt nog een heleboel. Sluit het dus niet op voorhand al af”.

Bij de telefonische informatielijn van de Rutgers Nisso Groep zetten we mensen ook op het spoor te zetten van een andere manier van vrijen en geven we tips over hoe je elkaar weer kunt versieren. Denk na over je omgeving: is je slaapkamer wel een gezellige plek? Wil je het wel in de slaapkamer doen, is er geen spannender plek? Moet het altijd ’s avonds? Als je last hebt van lichamelijke ongemakken, kun je dan ook iets met kussentjes doen? Hele praktische zaken die echt het verschil kunnen maken!”

Is er eigenlijk wel genoeg aandacht voor seksualiteit en ouder worden in de media?

“Er is zonder meer behoefte aan meer aandacht voor dit onderwerp. Gewoon op een niet-ranzige manier. Er is een tekort aan makkelijk toegankelijke informatie en veel concrete vragen die we bij de Rutgers Nisso Groep krijgen, kunnen vaak gemakkelijk beantwoord worden. Dus elke plek waar we die onderwerpen kunnen behandelen is meer dan welkom.”

Meer informatie

• Rutgers Nisso Groep